Бишкек—Нью-Йорк
АКШда окуу
Кампус, адистикти эркин тандоо жана дүйнөнүн ар кайсы өлкөсүнөн келген студенттер. Даярдыкты башка өлкөлөргө караганда эртерээк баштоо керек, эмнеден баштоону биз ачык көрсөтөбүз.
Эмне үчүн АКШ
Адистикти дароо тандоо шарт эмес
Көп университеттерде алгачкы эки жылда ар кандай сабактарды окуп көрүп, андан кийин гана негизги адистигиңди (major) бекитесиң. Багытты алмаштырууга да көбүнчө болот.
Кампустагы жашоо
Жатакана, китепкана, спорт аянтчалары жана студенттик клубдар бир аймакта жайгашкан. Окуу менен күнүмдүк жашоо жанаша өтөт.
Community college аркылуу кирүү
Эки жылдык колледжден баштап, андан кийин университетке которулса болот. Бул кеңири таралган жол: талаптары көбүнчө жеңилирээк, окуу акысы адатта төмөнүрөөк.
Эл аралык чөйрө
Жаныңда ар кайсы өлкөдөн келген студенттер окуйт. Англис тили сабакта гана эмес, күн сайын керек болот.
David Keddie / Wikimedia Commons (CC BY-SA 4.0)Билим берүү системасы
АКШда бакалавриат адатта төрт жылга созулат. Алгачкы курстарда жалпы сабактар окулат, андан кийин негизги адистик боюнча сабактар көбөйөт. Окуу кредиттер менен эсептелет: сабактарыңды академиялык кеңешчинин жардамы менен өзүң тандайсың.
Окуу жайлардын бир нече түрү бар: эки жылдык community college, штаттардын мамлекеттик университеттери жана жеке университеттер. Алар окуу акысы, конкурстун деңгээли жана талаптары боюнча бири-биринен кыйла айырмаланат. Ошондуктан тандоону окуу жайдын түрүнөн баштайбыз.
- Бакалавриат
- Адатта 4 жыл
- Community college
- 2 жыл, андан кийин университетке которулуу
- Окутуу тили
- Англис тили
- Окуунун башталышы
- Негизги кабыл алуу күзүндө, көп университеттерде жазгы семестр да бар
Окуу багыттары
Компьютердик илимдер жана IT
Программалоо, маалыматтар, жасалма интеллект
Бизнес жана башкаруу
Маркетинг, каржы, ишкердик
Инженерия
Механика, электроника, курулуш
Табигый илимдер
Биология, химия, физика, изилдөө иштери
Коомдук илимдер жана психология
Экономика, эл аралык мамилелер, психология
Өнөр, медиа жана дизайн
Кино, журналистика, графикалык дизайн; көп учурда портфолио керек
Карап көрүүгө боло турган университеттер
Абитуриенттер көп караган университеттер жана колледждер: бул даяр тизме эмес, тандоо үчүн багыт.
- Arizona State UniversityТемпе, Аризонабизнес жана экономика, инженерияУниверситеттин сайты
- University of Illinois Urbana-ChampaignУрбана-Шампейн, Иллинойсинженерия, ITУниверситеттин сайты
- Northeastern UniversityБостон, Массачусетсбизнес жана экономика, ITУниверситеттин сайты
- Purdue UniversityУэст-Лафайетт, Индианаинженерия, ITУниверситеттин сайты
- University of South FloridaТампа, Флоридабизнес жана экономика, медицинаУниверситеттин сайты
Тизме тандоо үчүн багыт катары берилген. Dream Education бул университеттердин расмий өкүлү эмес.
Талаптар
Ар бир университеттин талаптары өзүнчө. Төмөндө көбүнчө суралгандары берилди.
- Орто билим тууралуу аттестат жана мектептин акыркы жылдарындагы баалар
- Англис тили боюнча тест: TOEFL, IELTS же Duolingo English Test, кайсынысы кабыл алынары университетке жараша болот
- SAT же ACT: көп университеттерде милдеттүү эмес, айрымдары талап кылат, ал эми жакшы жыйынтык арызыңды күчөтүшү мүмкүн
- Эссе: өзүң жөнүндө жеке эссе жана университеттин кошумча суроолоруна жооптор
- Мугалимдерден сунуштама каттар
- Үй-бүлөнүн окууга жана жашоого каражаты бар экенин тастыктоо
Так талаптарды, упайларды жана кабыл алынуучу тесттерди тапшыруунун алдында конкреттүү университеттин учурдагы эрежелери менен текшеребиз.
Документтер
Тизме университетке жараша өзгөрөт. Кайсы документтерди которуу жана күбөлөндүрүү керек экенин тапшыруунун алдында текшеребиз.
- Чет өлкөгө чыгуу үчүн паспорт
- Аттестат жана баалар көрсөтүлгөн табель, англис тилине котормосу менен
- Англис тили боюнча тесттин сертификаты
- SAT же ACT жыйынтыктары, эгер университет талап кылса же өзүң жөнөтүүнү чечсең
- Жеке эссе жана кошумча эсселер
- Мугалимдерден сунуштама каттар
- Жетишкендиктердин жана сабактан тышкаркы иштердин тизмеси
- Каржы документтери: банктан көчүрмө жана демөөрчүнүн каты
- Кабыл алынгандан кийин: F-1 студенттик визасы үчүн университет берген I-20 формасы
Тапшыруу кадамдары
Беш өлкөнүн ичинен АКШ эң эрте баштоону жана эң көп даярдыкты талап кылат. Төмөнкү мөөнөттөр болжолдуу: так күндөрдү конкреттүү университеттин эрежелери менен текшеребиз.
Окуу башталганга 12–15 ай калганда
1. План жана университеттердин тизмеси
Окуу жайдын түрүн, багытты жана бюджетти аныктайбыз. Кайсы тесттер керек экенин тактайбыз, сен даярдыкты баштайсың. Мүмкүн болсо, андан да эртерээк башта.
10–12 ай калганда
2. Тесттер жана документтер
Англис тили боюнча тестти, керек болсо SAT же ACT тапшырасың. Ошол эле учурда аттестатты, бааларды жана котормолорду даярдайбыз.
8–10 ай калганда
3. Эссе жана арыз берүү
Эссе жазасың жана мугалимдерден сунуштама кат сурайсың. Арыздар көбүнчө Common App аркылуу же университеттин өз сайты аркылуу берилет.
3–6 ай калганда
4. Жооптор жана тандоо
Университеттер чечимдерин жөнөтөт. Сунуштарды жана бюджетти салыштырабыз, сен бирөөнү тандайсың, университет I-20 формасын берет.
1–3 ай калганда
5. Виза жана учууга даярдык
F-1 визасына документ тапшырып, элчиликте маектешүүдөн өтөсүң. Чечимди консулдук кабыл алат. Андан кийин турак жай, билет жана жолго даярдануу калат.
Бюджет эмнеден турат
АКШ биздин беш багыттын ичинен адатта эң кымбаты, ал эми окуу жайлардын ортосундагы айырма чоң. Бюджет төрт бөлүктөн турат.
- Окуу акысы
- Окуу жайдын түрүнө жараша кыйла өзгөрөт: community college адатта арзаныраак, жеке университеттер көбүнчө эң кымбат, мамлекеттик университеттер алардын ортосунда.
- Турак жай жана тамактануу
- Кампустагы жатакана жана ашкананын төлөмү (meal plan) же батирди ижарага алуу. Айрым университеттер биринчи курстун студенттеринен кампуста жашоону талап кылат.
- Камсыздандыруу жана күнүмдүк чыгымдар
- Университеттер адатта талап кылган медициналык камсыздандыруу, окуу китептери, транспорт, байланыш жана жеке чыгымдар.
- Бир жолку чыгымдар
- Тесттер, арыз берүү төлөмдөрү, документтерди которуу, виза жана учак билети.
Айрым университеттер чет элдик студенттерге жетишкендиктери үчүн стипендия (merit scholarship) жана каржылык жардам берет, бирок бул ар дайым конкурс, ага алдын ала ишенип коюуга болбойт. Тандалган университет үчүн так бюджетти акысыз тапшыруу планында эсептеп беребиз.
Жашоо жана кампус
Биринчи курстун студенттери көбүнчө кампустагы жатаканада жашайт: бөлмөлөшүң болот, ашкана менен китепкана жөө жете турган жерде. Сабактан тышкары клубдар, спорт командалары жана ыктыярдуу долбоорлор бар, досторду көбүнчө ошол жерден табасың.
Өлкө абдан чоң. Климат, шаардын көлөмү жана чыгымдар штатка жараша кыйла айырмаланат: чакан студенттик шаарчадагы жашоо менен чоң шаардагы жашоо эки башка. Университеттин эл аралык студенттер бөлүмү жаңы келгендерге көнүүгө жардам берет, биз да байланышта болобуз.
- Биринчи жылы кампустагы жатаканада жашоо эң жөнөкөй жол
- Эл аралык студенттер бөлүмү статус жана документтер боюнча суроолорго жооп берет
- Клубдар, спорт жана ыктыярчылык студенттик жашоонун бир бөлүгү
- Климат менен чыгымдар штатка жана шаарга жараша өзгөрөт
Dream Education кантип жардам берет
- Бааларыңа, англис тилинин деңгээлине жана үй-бүлөнүн бюджетине жараша окуу жайдын түрүн жана университеттердин тизмесин тандайбыз
- Даярдык планын түзөбүз: кайсы тесттер, кайсы мөөнөттө, кайсы документтер
- Документтерди жана котормолорду чогултууга, арызды толтурууга жардам беребиз
- Эссенин идеясын жана түзүлүшүн талкуулап, пикирибизди айтабыз, ал эми текстти өзүң жазасың
- Виза процессин түшүндүрүп, документтерге жана маектешүүгө даярдайбыз; чечимди консулдук кабыл алат
- Турак жай, учууга даярдык жана келгенден кийинки алгачкы жумалар боюнча байланышта болобуз, ата-энеңе да кабар берип турабыз
Көп берилген суроолор
Кыргызстандан 11-класстан кийин АКШга тапшыруу реалдуубу?
Реалдуу, бирок беш өлкөнүн ичинен эң көп эмгекти талап кылган жол ушул: жакшы англис тили, жогорку баалар жана эрте баштоо керек. Конкреттүү университет он бир жылдык аттестатты кандай баалай турганын алдын ала текшеребиз. Талаптарга азырынча жетпесең, community college аркылуу кирүү жолун талкуулайбыз.
Стипендия алса болобу?
Айрым университеттер чет элдик студенттерге жетишкендиктери үчүн стипендия жана каржылык жардам берет, бирок бул конкурс, ал эми чыгымдарды толук жабуу сейрек кездешет. Стипендияны эч ким убада кыла албайт. Биз мүмкүнчүлүк бар университеттерди тандап, бюджетти стипендиясыз да эсептейбиз.
Окуп жүрүп иштесе болобу?
Студенттик статустун иштөө боюнча катуу эрежелери бар, аларды университетиңдин эл аралык студенттер бөлүмү түшүндүрөт. Окуу акысын кошумча иштеп төлөйм деп пландабаганың оң. Биз бюджетти студенттин табышына көз каранды болбогудай кылып эсептейбиз.
Визалык маектешүү кандай өтөт, виза бербей коюшу мүмкүнбү?
Кабыл алынгандан кийин университет I-20 формасын берет, аны менен F-1 студенттик визасына тапшырып, АКШнын элчилигинде же консулдугунда маектешүүдөн өтөсүң. Чечимди консулдук кызматкер кабыл алат, ошондуктан визага эч ким кепилдик бере албайт. Биз документтерди чогултууга жана суроолорго даярданууга жардам беребиз.
Ата-энем процесстен кабардар болобу?
Ооба. Ата-энең планды, бюджетти жана мөөнөттөрдү биринчи сүйлөшүүдөн тартып көрөт жана ар бир этапта кабар алып турат. Маанилүү чечимдерди үй-бүлөң менен бирге кабыл алабыз.
